Salı, Şubat 27, 2007

Kyoto devam

Kyoto protokolu konusunu hala arastiriyorum. Yanlis anladigim bir sey yok gibi gorunuyor. Ogrendiklerimi anlatayim, biraz daha sayi vereyim.

Meksika'nin Ek protokol 1'de (EP1) olmamasinin nedeni imza attigi sirada OECD uyesi olmamasiymis. OECD uyesi olmak Turkiye'yi gelismis ulke yapmadigi icin ben hala bunun EP1'de olmamiz icin bir neden olarak gormuyorum.

Turkiye Kyoto'nun da dahil oldugu Birlesmis Milletler Iklim Degisikligi Cerceve Antlasmasi icin bir rapor hazirlayip Ocak 2007'de sunmus. Cevre Bakanligi sayfasindan ulasilabilir. Turkiye'nin sera gazi envanteri bu raporda bulunuyor.

Ilk once bu rapor icin birkac sey soyleyeyim. Rapor gercekten ilginc bilgiler iceriyor ama biraz inceledikten sonra utandim.
Turkiye Cumhuriyeti Devleti'nin Birlesmis Milletlere verdigi rapor ozensiz bir odev gibi. Bir suru kisaltma hic bir aciklama yapilmadan kullaniliyor. Birimlerin ne oldugu anlasilmiyor. Palet ile kasip anladigimiz zamanlarda birimlerin mantikli olmadigini birbirini tutmadigini farkettik. Bazi grafikler lise cografya kitabindan taranip eklenmis gibi, dogru durust okunmuyor bile. Raporun Turkcesi de yok. TC'nin Bakanligi kendi sayfasinda Turkcesi olmadan Ingilizce bir rapor yayinliyor. Utandim!

Rapora gore Turkiye'nin es deger C02 cinsinden sera gazi salinimi 1990'da 170 milyon tondan 297 milyon tona cikarak %75 artmis (sayfa 5). Bu rapor BM'in baz aldigi resmi rapor. Kyoto'yu imzala sayfasi ise 357 milyon tona cikarip %110 arttirdigini iddia ediyord Herhangi bir kaynak da gostermiyor. Bir tane sayi vermisler onu da yanlis vermisler sonucuna ulasiyorum ben bundan.

Rapor 276 sayfa. Ilginc seyler okudukca buraya yazacagim. Rapordan bir tablo ile bitireyim. Turkiye'nin 2004 yili C02 ve sera gazi salinimlarinin AB, OECD ve Dunya ile karsilastirilmasi. Turkiye'nin kisi basi C02 salinimi dunya ortalamasini altinda.

Foto not: Oradan burdan fotograflari kopirayt mopirayt anlamam aga diye buraya koyuyorum. Bu sefer bir degisiklik yapip kardesimin cektigi Bandirma Ruzgar gulu fotografini koyuyorum. Ondan da izin aldigimdan falan degil.


CO2 Kisi Basi CO2 Sera Gazi Kisi Basi Sera Gazi

(milyon ton) (ton) (milyon ton) (ton)
AB-15 3,447 9 4,180 10.9
AB-25 4,064 9 4,925 11
OECD 12,780 11.1 NA NA
EP1 14,289 12.2 17,288 14.7
Non-EIT 11,633 13.4 13,855 16
Dunya 24,983 4 NA NA
Turkiye 231,0 3.3 286,3 4.1
































3 comments:

Mert Ulas dedi ki...

Merhaba oncelikle siteme biraktigin icin ve bu konuda ilgili oldugun icin cok tesekkurler. Argumaninda hakli olabilirsin zira ne var ki ben Turkiye'nin raporunda verdigi rakamlara pek guvenmedim zira senin de dedigin gibi ozen gosterilmemis bir odev gibi. O sebeple gercek rakamlari bence su anda kimse bilmiyor cunku dogru duzgun olculmuyor bile Turkiye'de. Ne var ki Turkiye bu anlasmayi annex1 icinde imzalamk istemiyor diyelim ama hic buna sebep olarak duzgun bir rapor bile hazirlamiyor, yani basindan kaytarimci bir yaklasimi var sanki...Hic turkiyede siyasilerin annex1 sayilmazsak imzalariz dedigini bile duymadim, lafi bile gecmiyor sanki... Soyle ya da boyle sanayilesmeye baslamis turkiyenin belli cevre standartlarina uymasi sart ve daha dogru duzgun bir geri donusum politikamiz bile yok ne yazik ki. Tekrar tesekkur ediyorum beni haberdar ettigin icin protokoldeki detaylardan. Yazmaya devam et :)

Mert Ulas dedi ki...

Bir de konuyla ilgisi yok ama baglantilar icin sectigin acik yesil renk beyaz arka planda pek secilemiyor, okumakta gucluk cekiyorum bazen arka plani bir ton koyultabilirsin ya da yesili biraz daha koyu yapabilirsin istersen. Yazdigin konulari sevdim izninle seni gunlugumdeki izlediklerim kismina eklemek istiyorum.

dağınık kafa dedi ki...

Onerin icin sagol Mert. Baglanti yazilarini koyulastirdim. Bes kurus fazla verdim uzerine gelince de kirmizi oluyor.

Beni baglantilarina eklersen memnun olurum elbette.

Rapor pek guzel bir rapor degil. Ama sayilari hesaplayanlar o raporu yazanlar degil. Esas kaynaklari incelemedim. Daha onceki yazimda Wikipedia'ya link vermistim CO2 emisyonlari ile ilgili (onlarin kaynagi BM) onlara bakarsan da artis oraninin %75 civarinda oldugunu gorebilirsin.

Bu konuda TR'de dogru durust bir tartisma olmadigi kesin. Kesinlikle konu tartisilmali. TR imzalasa da imzalamasa da ne yapmasi gerektigini dusunmeli. Bu imza kampanyasi bu tartismayi baslattigi icin guzel. Ama sanirim cogu insan o cevreyle ilgili antlasma Kyoto di mi? imzalayalim tabi diyor. Ne gibi yukumlulukleri, ne gibi sonuclari oldugu hakkinda fikir sahibi olmadan.